Rómantík – kynning

1810 – 1900

Í umfjöllun um rómantíska tímabiliđ er reynt ađ varpa ljósi á ţađ af hverju tónlistarfólki upp úr aldamótunum 1800 ţótti sem mikil bylting vćri í gangi en eftir á ađ hyggja voru ţetta frekar áherslubreytingar. Sagt er frá tengslum bókmennta og tónlistar og reynt ađ skýra lítillega hvernig tóntegundakerfiđ brotnar niđur.

Tónskáldin á rómantíska tímanum eru fjölmörg og ţau ţekktustu ekki bara frá Miđ-Evrópu heldur koma fram áhrifamiklir straumar frá jađarsvćđum evrópskrar menningar. Hér verđur ţó ađ láta nćgja ađ kynna fjögur tónskáld og ţau valin međ tilliti til dreifingar verka ţeirra bćđi í tíma og tegund. Schubert er sönglagahöfundurinn, Berlioz er franski ofurhuginn, Wagner er óperutónskáldiđ međ gođsögutengslin til norđurs og Tchaikovsky hinn rússneski, sívinsćli ballettahöfundur.

Hlustunardćmi gefa hugmynd um hvernig tónlistin breyttist á tímabilinu og spurningum og svörum er ćtlađ ađ auđvelda nemendum ađ átta sig á inntakinu. Nemendur geta svo athugađ kunnáttu sína međ ţví ađ taka próf.

Tónsmíđaađferđir tímabilsins eru hér kynntar međ etýđusmíđ eđa gerđ ćfinga fyrir hljómborđshljóđfćri. Ljóđ án orđa er titill sem var notađur á tímabilinu og speglađi bókmenntatengsl tónlistarinnar. Erfitt vćri ađ spegla rómantískar áherslur í tónsmíđum án ţess ađ gera tilraun til ţess ađ smíđa sönglag. Allt eru ţetta smáverk en rómantíkin var einnig frjósamur jarđvegur stórra verka. Ţetta verđur ţó látiđ nćgja hér í bili.