Rjúpa eða fjallrjúpa er eini hænsnafuglinn sem lifir villtur á Íslandi. Hún er hnellin og vængirnir stuttir og breiðir. Hún fellir bolfjaðrir þrisvar á ári en flugfjaðrir aðeins einu sinni.

Rjúpan flýgur hratt og lágt með hröðum vængjatökum, lætur sig svífa með sveigða vængi. Á auðvelt með gang, hleypur oft og klifrar í trjám.

Karrar eru áberandi á vorin, tylla sér á háa staði og eru þá auðveld bráð fyrir fálka, alhvítir í dökku umhverfi. Ungar verða fleygir á 10 dögum, löngu áður en þeir ná fullri stærð.

Rjúpan er að jafnaði félagslynd.

Fæða: : Jurtafæða, svo sem ber, reklar og brum af víði og birki, laufblöð.